Editoriaal - Halfslachtigheid?

Het is alsof niemand van onze postmodernistische wereld nog consequent durf doordenken en dit doordenken onder duidelijke woorden brengen. Naast grote woorden en kletterende uitroeptekens allerhande, zie we de lui, ook de relativisten, omzichtig terugkrabbelen. Vooral in onze geest-vermoeide westerse wereld…

Luister eens naar die befaamde politicus: hij spuugt en braakt harde taal, dit en dat moet en zal zus en zo zijn, maar zodra hij door zijn partij, zijn vakbond, zijn voetbalploeg of zijn minnares wordt teruggefloten, haalt hij bakzeil en zwakt hij zijn verdere uitspraken ongehinderd af. Zo is het alsof de socialisten niet meer in het socialisme durven geloven, noch de liberalen in het liberalisme noch de katholieken in Rerum Novarum of het Symbolon van Nicea. De witte partij wil wél nieuwe politiek maar kan/mag/wil hiervoor geen concreet programma voorstellen.

Maar het is lang niet enkel in de politieke praat dat zo een verflauwing zich manifesteert. Het is blijkbaar een algemeen verschijnsel, waarvan enkel de voetbalhooligans en de trafiekdronken chauffeurs niet te lijden hebben… als men hun intoleranties en hun agressies op de korrel neemt.

En ook op het vlak van het godsdienstig (be)leven zien we zo een verschijnsels. Spiritualiteit, diepe spiritualiteit is blijkbaar zoek geraakt. Men kommert zich (gelukkiglijk…) nog om menswereldse zaken en situaties: celibaat voor de priesters en huwelijkstrouw voor de politici, gebruik van condooms, pedofilie, ruzies onder bisschoppen. Zodanig dat men zich uiteindelijk afvraagt waar in bv. de Rooms-katholieke Kerk God en zijn Heiligen, waar Jezus en Franciscus en Paulus gebleven zijn. Bij de Kerk evenzeer als bij de modale christen…

Laten we evenwel niet te veel met stenen slingeren naar ‘de anderen’. Soms - in een rumoerige bui - durf ik me de vraag stellen naar hoe het dan wel in onze boeddhistische middens gesteld is. Meestal zwijg ik verder, doordat ‘men’ mij erop wijst dat mijn opmerkingen niet erg ‘boeddhistisch’ zijn, dat ik méér maitri én karuna moet aan de dag leggen… Maar even soms la moutarde me monte au nez en dan moet het van me af hoe ik constateer dat spirituele belangstelling wel erg armoedig overkomt. En dat zoiets inderdaad blijkt een nogal ‘westers’ symptoom te zijn.

Toch ligt het Boeddhisme blijkbaar goed in de markt. Er is belangstelling voor de psychologische of psychosomatische resultaten van het mediteren. Daar kan ik best inkomen. Maar wanneer blijkt dat je na een halfuurtje meditatie nog niet leviteert (zoals in advertenties aangekondigd wordt…) of dat je nog niet opengebroken bent voor kosmische energieën, dan kan je beter van de traditionele scholen overstappen naar nieuwere systemen als reiki of mahikari of scientology (maar hou telkens je portemonnee goed vast).

Echte bekommernis om satori of Geboorte in het Reine Land of … Zie ik er eigenlijk weinig in zitten. Trouwens: je kàn niet alles doen. Je moet je auto wassen, je dagelijkse jogging volvoeren, je wijkcomité of je vogelpikmaatschappijraadvanbestuur bijwonen, naar je liefje in Archangelsk telefoneren, je open-brief voor de Standaard-Morgen uitschrijven, kijken naar VRTs jongste soapdraak… Het leven is immers zo druk, de informatievloed zo overdadig, dat je zeker geen tijd meer hebt om in het eigen hert te kijken en te luisteren naar wat de Boeddha je wil toeroepen.

Waarom - en nu spreek ik voor Jikoji - zou je de spirituele draagwijdte van een Hoon-ko, van een Nehan-E of zoiets in die aard nog op je nemen als je het al zo druk hebt?

En: wat is belangrijk?

Natuurlijk zei die stamelaar van een Shinran dat er niets belangrijker is dan shinjin en dat je daarvoor gaande, staande, zittende, liggende elk moment aan Namu-Amida-Butsu moest wijden. Of zei ook Rennyo niet dat je zowel wakend als slapen je enkel met de Nembutsu van dankbaarheid moest bezighouden?

Maar wanneer elk van ons zijn eigen ego-hakarai de voorrang geeft boven shinjin of boven de naar shinjin voerende sangha-gebeurtenissen, blijven die hakarai onomstootbaar belangrijker.

Maar, Shitoku, ben jij zelf nu niet bezig met je sangha-hakarai in de verf te zetten?

Ekō 76

jikōji - 慈光寺

© 2007

info-at-jikoji.com
          home